Đề xuất Án lệ về trường hợp phạm tội tổ chức cho người khác trốn đi nước ngoài
ĐỀ XUẤT ÁN LỆ VỀ TRƯỜNG HỢP PHẠM TỘI TỔ CHỨC CHO NGƯỜI KHÁC TRỐN ĐI NƯỚC NGOÀI
Tình huống pháp lý:
Thực tiễn xét xử các vụ án hình sự, có trường hợp bị cáo không có chức năng đưa người lao động đi nước ngoài nhưng vẫn nhận tiền của người khác để làm thủ tục cho họ xuất cảnh ra nước ngoài theo diện du lịch, hứa hẹn sang nước ngoài sẽ được bố trí công ăn việc làm, nơi ở; làm giả một số giấy tờ trong hồ sơ xin thị thực để những người này được cấp thị thực và xuất cảnh ra nước ngoài. Khi ra nước ngoài, những người này đã trốn ở lại nhưng không có giấy tờ hợp pháp về cư trú và lao động, bị bắt giữ hoặc trình báo và bị đưa về Việt Nam. Trường hợp này, các Tòa án còn có quan điểm khác nhau về việc giải quyết vụ án. Có quan điểm cho rằng hành vi của bị cáo đã xâm phạm trật tự quản lý hành chính trong lĩnh vực xuất nhập cảnh, cấu thành tội “Tổ chức cho người khác trốn đi nước ngoài” quy định tại Điều 349 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017). Quan điểm khác cho rằng hành vi của bị cáo xâm phạm sở hữu tài sản của người khác, cấu thành tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”.
Nội dung đề xuất án lệ:
“[6]… Nguyễn Đình Tr là người giới thiệu, tư vấn về đường dây đi lao động tại Nhật Bản, Tr liên hệ với G và Th1 tổ chức cho 20 người khác đi du lịch Nhật Bản với mục đích để những người này trốn ra nước ngoài. Tuy Tr không phải là người tổ chức cho tất cả 20 người lao động trốn ra nước ngoài làm việc bằng hình thức đi du lịch nhưng Tr cũng trực tiếp nhận tiền và hồ sơ của 05 người lao động, nhận thông qua môi giới 09 người lao động, những người lao động này không đủ điều kiện để được cấp Visa nên Tr và đồng bọn phải hợp thức hóa hồ sơ, giấy tờ của những người này thành nhân viên của một số công ty, có hợp đồng lao động, có thu nhập ổn định hàng tháng, được công ty cho nghỉ phép đi du lịch. Ngoài ra, Tr còn ký cam kết với những người lao động đảm bảo việc làm, tiền lương và an ninh cho họ trong thời gian 01 năm, chữ ký và chữ viết trong các bản cam kết này được giám định là chữ ký và chữ viết của Tr. Do đó, hành vi của Nguyễn Đình Tr đã cấu thành tội “Tổ chức người khác trốn đi nước ngoài”.