Đề xuất Án lệ về trường hợp doanh nghiệp bảo hiểm không giải thích điều khoản loại trừ trách nhiệm bảo hiểm trong hợp đồng bảo hiểm
ĐỀ XUẤT ÁN LỆ VỀ TRƯỜNG HỢP DOANH NGHIỆP BẢO HIỂM KHÔNG GIẢI THÍCH ĐIỀU KHOẢN LOẠI TRỪ TRÁCH NHIỆM BẢO HIỂM TRONG HỢP ĐỒNG BẢO HIỂM
Tình huống pháp lý:
Doanh nghiệp bảo hiểm phát hành đơn bảo hiểm dẫn chiếu các quy tắc/điều khoản bảo hiểm có chứa điều khoản loại trừ trách nhiệm, nhưng không giao, không đính kèm và không chứng minh đã giải thích rõ các điều khoản loại trừ trách nhiệm bảo hiểm cho bên mua bảo hiểm khi giao kết hợp đồng; khi xảy ra sự kiện bảo hiểm, doanh nghiệp bảo hiểm căn cứ các điều khoản loại trừ này để từ chối bồi thường.
Nội dung đề xuất án lệ:
“[23] Nhận thấy: Căn cứ qui định tại điểm a Khoản 2 Điều 17 và Khoản 1 Điều 19 của Luật Kinh doanh bảo hiểm năm 2000 thì B1 (là doanh nghiệp bảo hiểm) phải có nghĩa vụ “Giải thích cho bên mua bảo hiểm về các điều kiện, điều khoản bảo hiểm; quyền, nghĩa vụ của bên mua bảo hiểm” và phải “ có trách nhiệm cung cấp đầy đủ thông tin liên quan đến hợp đồng bảo hiểm, giải thích các điều kiện, điều khoản bảo hiểm cho bên mua bảo hiểm; …”. Do B1 (là bên phát hành Đơn bảo hiểm) không ghi rõ các điều khoản loại trừ trách nhiệm bảo hiểm vào đơn bảo hiểm theo qui định tại khoản 2 Điều 16 của Luật Kinh doanh bảo hiểm, B1 cũng không đưa ra được bất kỳ chứng cứ nào để chứng minh đã cung cấp và đính kèm quy tắc điều kiện, điều khoản bảo hiểm vào đơn bảo hiểm như tại
Đơn bảo hiểm đã ghi và cũng không chứng minh được là đã giải thích rõ cho người mua bảo hiểm là Công ty T theo quy định tại khoản 2 Điều 16 và điểm a khoản 2 Điều 17 Luật kinh doanh bảo hiểm 2000, nên khi xảy ra sự kiện bảo hiểm là hàng hóa đã bị hư hỏng trong quá trình vận chuyển, người được bảo hiểm là T đã thực hiện mọi thủ tục và cung cấp bộ hồ sơ hợp lệ và đã gửi đơn yêu cầu bồi thường bảo hiểm gửi cho B1 vào ngày 29/5/2017 và ngày 22/6/2017 theo đúng qui định tại Điều 29 Luật kinh doanh bảo hiểm thì B1 phải có trách nhiệm chi trả tiền bảo hiểm như thỏa thuận. Do đó, Tòa án cấp sơ thẩm chấp nhận yêu cầu của nguyên đơn buộc B1 phải có trách nhiệm bồi thường cho T giá trị số hàng hóa bị thiệt hại theo Đơn bảo hiểm với số tiền là 32.175 Đô la Úc tương đương với 550.321.200 đồng (theo tỷ giá ngoại tệ của Vietcombank ngày 10/9/2020 là ngày xét xử vụ án) và trả lãi chậm thanh toán là có căn cứ.”