Thông báo rút kinh nghiệm số 50/TB-VKS-KDTM ngày 02/10/2018 của Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng đối với vụ án kinh doanh thương mại tranh chấp hợp đồng mua bán hàng hóa

THÔNG BÁO RÚT KINH NGHIỆM SỐ 50/TB-VKS-KDTM NGÀY 02/10/2018 CỦA VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI ĐÀ NẴNG ĐỐI VỚI VỤ ÁN KINH DOANH THƯƠNG MẠI TRANH CHẤP HỢP ĐỒNG MUA BÁN HÀNG HÓA

Nội dung vấn đề cần rút kinh nghiệm:

Ngày 31/01/2013, Tòa án nhân dân tỉnh Bình Định thụ lý vụ án “Tranh chấp hợp đồng mua bán hàng hóa” theo Đơn khởi kiện đề ngày 01/01/2013 của nguyên đơn là Công ty TNHH Shaiyo AA Việt Nam. Ngày 21/6/2013, Tòa án nhân dân tỉnh Bình Định thụ lý yêu cầu phản tố của bị đơn là Công ty TNHH Thanh Bình đối với Công ty TNHH Shaiyo AA Việt Nam và Công ty TNHH Shaiyo AA International Holding Co.,Ltd. Sau khi có Quyết định đưa vụ án ra xét xử thì ngày 18/8/2016 Công ty Shaiyo AA Việt Nam có đơn xin rút yêu cầu khởi kiện và tại phiên tòa sơ thẩm mở ngày 28/12/2016 Công ty Shaiyo AA Việt Nam khẳng định lại việc rút yêu cầu khởi kiện. Tại phiên tòa ngày 28/12/2016, Công ty TNHH Thanh Bình không phản đối việc Công ty Shaiyo AA Việt Nam rút yêu cầu khởi kiện; nhưng giữ nguyên yêu cầu phản tố đối với Công ty TNHH Shaiyo AA Việt Nam và Công ty TNHH Shaiyo AA International Holding Co.,Ltd về khoản tiền đang tranh chấp gồm: 7.800USD và hơn 02 tỷ đồng Việt Nam cũng như các chứng từ kế toán mà Tòa án phải giải quyết.

Xét thấy, trong trường hợp trên thì lẽ ra, Hội đồng xét xử sơ thẩm phải căn cứ quy định tại điểm b khoản 2 Điều 217, khoản 2 Điều 244 và khoản 1 Điều 245 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015 để đình chỉ giải quyết đối với yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn; hoán đổi địa vị tố tụng từ bị đơn trở thành nguyên đơn và ngược lại, từ đó tiếp tục giải quyết yêu cầu khởi kiện của Công ty TNHH Thanh Bình đối với Công ty TNHH Shaiyo AA Việt Nam và Công ty TNHH Shaiyo AA International Holding Co.,Ltd mới đúng.

Tại phiên tòa sơ thẩm ngày 28/12/2016, Chủ tọa phiên tòa giải thích rằng:

“Căn cứ theo quy định tại khoản 1 Điều 245 BLTTDS 2015 khi nguyên đơn rút đơn khởi kiện, bị đơn vẫn giữ nguyên yêu cầu phản tố thì địa vị tố tụng giữa các đương sự thay đổi, bị đơn là Công ty TNHH Thanh Bình trở thành nguyên đơn, còn Công ty TNHH Shaiyo AA Việt Nam và Công ty TNHH Shaiyo AA International Holding Co., Ltd trở thành đồng bị đơn trong vụ án khác theo yêu cầu phản tố của Công ty TNHH Thanh Bình”, việc giải thích này là không đúng quy định tại khoản 1 Điều 245 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015.

Như vậy, với diễn biến tố tụng diễn ra tại phiên tòa sơ thẩm ngày 28/12/2016 như nêu trên thì việc Hội đồng xét xử ban hành Quyết định đình chỉ giải quyết vụ án kinh doanh thương mại số 09/2016/QĐST-KDTM với tuyên bố: “Công ty TNHH Thanh Bình thay đổi địa vị tố tụng trở thành nguyên đơn và Công ty TNHH Shaiyo AA Việt Nam, Công ty Shaiyo AA International Holding Co,Ltd trở thành đồng bị đơn” là không đúng pháp luật. Do đó, Quyết định kháng nghị giám đốc thẩm số 10/2018/KN-KDTM ngày 09/5/2018 của Chánh án Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng là có căn cứ, đúng pháp luật.

Kiểm sát viên tham gia phiên tòa sơ thẩm không phát vi phạm của Tòa án cấp sơ thẩm để báo cáo kháng nghị phúc thẩm là thiếu sót, cần rút kinh nghiệm.

Trên đây là những vấn đề cần rút kinh nghiệm qua công tác kiểm sát xét xửán kinh doanh thương mại trong trường hợp nguyên đơn rút đơn khởi kiện, bị đơn giữ nguyên yêu cầu phản tố. Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng thấy cần thông báo cho các Viện kiểm sát địa phương rút kinh nghiệm khi kiểm sát giải quyết các vụ án tương tự./.