Phê duyệt, chấp thuận phương án phát hành trái phiếu ra thị trường quốc tế được quy định như thế nào?
Phê duyệt, chấp thuận phương án phát hành trái phiếu ra thị trường quốc tế được quy định như thế nào?
Luật sư cho tôi hỏi: Công ty chúng tôi đang có kế hoạch phát hành trái phiếu ra thị trường quốc tế và đang xây dựng phương án phát hành. Trong trường hợp này, để đảm bảo phương án được thông qua đúng quy định pháp luật thì chủ thể nào có thẩm quyền phê duyệt, chấp thuận phương án phát hành trái phiếu ra thị trường quốc tế. Rất mong Luật sư tư vấn. Xin cảm ơn!
MỤC LỤC
1. Trách nhiệm của doanh nghiệp phát hành trái phiếu được pháp luật quy định như thế nào?
Trả lời:
1. Trách nhiệm của doanh nghiệp phát hành trái phiếu được pháp luật quy định như thế nào?
Doanh nghiệp phát hành trái phiếu có trách nhiệm thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ trong quá trình phát hành trái phiếu. Nội dung này được ghi nhận cụ thể tại Điều 7 Nghị định số 200/2026/NĐ-CP ngày 05/6/2026 của Chính phủ về chào bán, giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ tại thị trường trong nước và chào bán trái phiếu doanh nghiệp ra thị trường quốc tế (sau đây gọi tắt là "Nghị định số 200/2026/NĐ-CP") như sau:
"Điều 7. Trách nhiệm của doanh nghiệp phát hành trái phiếu
1. Doanh nghiệp phát hành trái phiếu có trách nhiệm:
a) Tuân thủ quy định của Nghị định này về việc chào bán trái phiếu;
b) Sử dụng vốn và quản lý việc sử dụng vốn từ đợt chào bán trái phiếu đúng mục đích phát hành tại phương án phát hành đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, chấp thuận, nội dung công bố thông tin cho nhà đầu tư và theo quy định của pháp luật;
c) Thanh toán đầy đủ, đúng hạn lãi, gốc trái phiếu khi đến hạn và thực hiện các quyền kèm theo (nếu có) cho chủ sở hữu trái phiếu theo điều kiện, điều khoản của trái phiếu;
d) Chịu trách nhiệm trước pháp luật, trước nhà đầu tư về tính chính xác, trung thực, đầy đủ, hợp lệ của thông tin kê khai trong hồ sơ chào bán trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ, hồ sơ đăng ký chào bán trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ, tài liệu công bố thông tin trước đợt chào bán trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ và về việc đáp ứng đầy đủ các điều kiện chào bán; có trách nhiệm giải thích cho nhà đầu tư các thông tin liên quan đến phương án phát hành, các rủi ro pháp lý, rủi ro đầu tư, rủi ro sử dụng vốn, quyền, lợi ích, trách nhiệm pháp lý của doanh nghiệp phát hành và của nhà đầu tư;
đ) Doanh nghiệp phát hành bắt buộc mua lại trái phiếu trước hạn theo quy định tại điểm b khoản 3 Điều 12 Nghị định này;
e) Thực hiện chế độ quản lý tài chính, kế toán, thống kê và kiểm toán theo quy định của pháp luật;
g) Tuân thủ các nghĩa vụ khác quy định tại Nghị định này và quy định khác của pháp luật.
2. Đại hội đồng cổ đông, Hội đồng quản trị, Hội đồng thành viên, Chủ tịch công ty, chủ sở hữu doanh nghiệp phát hành có trách nhiệm:
a) Phê duyệt, chấp thuận phương án phát hành trái phiếu theo quy định tại Điều lệ của công ty, quy định tại Nghị định này, quy định của pháp luật doanh nghiệp, quy định của pháp luật chuyên ngành;
b) Theo dõi, quản lý, giám sát việc huy động, sử dụng vốn từ đợt chào bán trái phiếu đúng mục đích phát hành tại phương án phát hành đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, chấp thuận, nội dung công bố thông tin cho nhà đầu tư; quản lý, giám sát việc thanh toán lãi, gốc trái phiếu theo thẩm quyền quy định tại Nghị định này và Điều lệ công ty."
Dẫn chiếu đến điểm b khoản 3 Điều 12 Nghị định số 200/2026/NĐ-CP quy định như sau:
"Điều 12. Mua lại trái phiếu trước hạn, hoán đổi trái phiếu
…
3. Các trường hợp mua lại trái phiếu trước hạn bao gồm:
…
b) Bắt buộc mua lại theo yêu cầu của nhà đầu tư khi:
Doanh nghiệp phát hành vi phạm pháp luật về chào bán, giao dịch trái phiếu doanh nghiệp theo quyết định của cấp có thẩm quyền mà vi phạm đó không thể khắc phục hoặc biện pháp khắc phục không được số người sở hữu trái phiếu đại diện từ 65% tổng số trái phiếu cùng loại đang lưu hành trở lên chấp thuận;
Doanh nghiệp phát hành thực hiện không đúng phương án phát hành trái phiếu đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, chấp thuận, nội dung công bố thông tin cho nhà đầu tư mà doanh nghiệp đó không thể khắc phục hoặc biện pháp khắc phục không được số người sở hữu trái phiếu đại diện từ 65% tổng số trái phiếu cùng loại đang lưu hành trở lên chấp thuận;
Các trường hợp khác được nêu cụ thể tại phương án phát hành trái phiếu (nếu có);
…"
Thứ nhất, trách nhiệm của doanh nghiệp phát hành trái phiếu bao gồm:
- Tuân thủ Nghị định số 200/2026/NĐ-CP về việc chào bán trái phiếu;
- Sử dụng vốn và quản lý việc sử dụng vốn từ đợt chào bán trái phiếu đúng mục đích phát hành tại phương án phát hành đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, chấp thuận, nội dung công bố thông tin cho nhà đầu tư và theo quy định của pháp luật;
- Thanh toán đầy đủ, đúng hạn lãi, gốc trái phiếu khi đến hạn và thực hiện các quyền kèm theo (nếu có) cho chủ sở hữu trái phiếu theo điều kiện, điều khoản của trái phiếu;
- Chịu trách nhiệm trước pháp luật, trước nhà đầu tư về tính chính xác, trung thực, đầy đủ, hợp lệ của thông tin kê khai trong hồ sơ chào bán trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ, hồ sơ đăng ký chào bán trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ, tài liệu công bố thông tin trước đợt chào bán trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ và về việc đáp ứng đầy đủ các điều kiện chào bán; có trách nhiệm giải thích cho nhà đầu tư các thông tin liên quan đến phương án phát hành, các rủi ro pháp lý, rủi ro đầu tư, rủi ro sử dụng vốn, quyền, lợi ích, trách nhiệm pháp lý của doanh nghiệp phát hành và của nhà đầu tư;
- Doanh nghiệp phát hành bắt buộc mua lại trái phiếu trước hạn nếu thuộc các trường hợp bắt buộc mua lại trái phiếu trước hạn theo yêu cầu của nhà đầu tư;
- Thực hiện chế độ quản lý tài chính, kế toán, thống kê và kiểm toán theo quy định của pháp luật;
- Tuân thủ các nghĩa vụ tại Nghị định số 200/2026/NĐ-CP và pháp luật có liên quan.
Trách nhiệm của doanh nghiệp phát hành trái phiếu được pháp luật đặt ra tương đối toàn diện, bao quát từ việc tuân thủ điều kiện chào bán, thực hiện nghĩa vụ thanh toán đến đảm bảo tính chính xác, đầy đủ của thông tin cung cấp cho nhà đầu tư. Ngoài ra, doanh nghiệp còn phải chịu trách nhiệm về việc mua lại trái phiếu trước hạn theo yêu cầu của nhà đầu tư cũng như tuân thủ các chế độ tài chính, kế toán, kiểm toán và pháp luật có liên quan. Thông qua đó, pháp luật vừa bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư, vừa nâng cao ý thức tuân thủ của doanh nghiệp phát hành.
Thứ hai, trách nhiệm của Đại hội đồng cổ đông, Hội đồng quản trị, Hội đồng thành viên, Chủ tịch công ty, chủ sở hữu doanh nghiệp phát hành bao gồm:
- Phê duyệt, chấp thuận phương án phát hành trái phiếu theo Điều lệ của công ty, Nghị định số 200/2026/NĐ-CP, quy định của pháp luật doanh nghiệp và của pháp luật chuyên ngành;
- Theo dõi, quản lý, giám sát việc huy động, sử dụng vốn từ đợt chào bán trái phiếu đúng mục đích phát hành tại phương án phát hành đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, chấp thuận, nội dung công bố thông tin cho nhà đầu tư; quản lý, giám sát việc thanh toán lãi, gốc trái phiếu theo thẩm quyền tại Nghị định số 200/2026/NĐ-CP và Điều lệ công ty.
Đại hội đồng cổ đông, Hội đồng quản trị, Hội đồng thành viên, Chủ tịch công ty và chủ sở hữu doanh nghiệp được đặt ở vị trị kiểm soát quan trọng đối với hoạt động phát hành trái phiếu, từ thẩm quyền liên quan đến phương án phát hành trái phiếu, theo dõi việc huy động, sử dụng vốn và thanh toán các nghĩa vụ đối với nhà đầu tư. Việc yêu cầu các chủ thể này thực hiện chức năng phê duyệt, quản lý, giám sát không chỉ nhằm bảo đảm hoạt động phát hành phù hợp với Điều lệ công ty và quy định pháp luật mà còn tạo cơ chế kiểm soát chặt chẽ việc sử dụng nguồn vốn huy động sau phát hành. Từ đó, pháp luật nâng cao trách nhiệm quản trị của doanh nghiệp, hạn chế việc sử dụng vốn đầu tư sai mục đích và tăng cường khả năng đảm bảo quyền, lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư trái phiếu.
2. Phê duyệt, chấp thuận phương án phát hành trái phiếu ra thị trường quốc tế được quy định như thế nào?
Thẩm quyền phê duyệt và chấp thuận phương án phát hành trái phiếu được pháp luật quy định cụ thể tại khoản 2 Điều 10 Nghị định số 200/2026/NĐ-CP như sau:
"Điều 10. Phương án phát hành trái phiếu và thẩm quyền phê duyệt, chấp thuận phương án phát hành
…
2. Thẩm quyền phê duyệt và chấp thuận phương án phát hành trái phiếu:
a) Đối với công ty cổ phần:
Phương án chào bán trái phiếu chuyển đổi riêng lẻ và chào bán trái phiếu kèm chứng quyền riêng lẻ phải được Đại hội đồng cổ đông phê duyệt. Việc biểu quyết thông qua Nghị quyết phê duyệt phương án phát hành thực hiện theo quy định tại Luật Doanh nghiệp số 59/2020/QH14.
Phương án chào bán trái phiếu không chuyển đổi không kèm chứng quyền được cấp có thẩm quyền phê duyệt theo Điều lệ của công ty. Trường hợp Điều lệ của công ty không quy định khác, Hội đồng quản trị có quyền phê duyệt phương án phát hành trái phiếu nhưng phải báo cáo Đại hội đồng cổ đông tại cuộc họp gần nhất; báo cáo phải kèm theo tài liệu và hồ sơ chào bán trái phiếu;
b) Đối với công ty trách nhiệm hữu hạn, cấp có thẩm quyền phê duyệt phương án phát hành trái phiếu là Hội đồng thành viên hoặc Chủ tịch công ty hoặc chủ sở hữu công ty theo Điều lệ của công ty;
c) Đối với doanh nghiệp nhà nước, ngoài thẩm quyền phê duyệt theo quy định tại điểm a và điểm b khoản này, phải tuân thủ quy định về thẩm quyền quyết định huy động vốn theo quy định của pháp luật về quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp và pháp luật doanh nghiệp;
d) Đối với doanh nghiệp thuộc ngành nghề kinh doanh có điều kiện, ngoài thẩm quyền phê duyệt phương án phát hành trái phiếu theo quy định tại điểm a, điểm b và điểm c khoản này, thẩm quyền chấp thuận phương án phát hành trái phiếu theo quy định của pháp luật chuyên ngành (nếu có).
…"
Theo đó, thẩm quyền phê duyệt và chấp thuận phương án phát hành trái phiếu có sự phân biệt giữa công ty cổ phần, công ty trách nhiệm hữu hạn, doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp thuộc ngành nghề kinh doanh có điều kiện. Cụ thể thẩm quyền phê duyệt và chấp thuận của từng loại hình công ty như sau:
Thứ nhất, công ty cổ phần được phép phát hành trái phiếu thông thường, trái phiếu chuyển đổi và trái phiếu kèm chứng quyền nên thẩm quyền phê duyệt và chấp thuận phương án phát hành trái phiếu có sự khác nhau:
- Đối với trái phiếu chuyển đổi riêng lẻ, trái phiếu kèm chứng quyền riêng lẻ, phương án chào bán trái phiếu phải được Đại hội đồng cổ đông phê duyệt. Việc biểu quyết thông qua Nghị quyết phê duyệt phương án phát hành thực hiện theo Luật Doanh nghiệp số 59/2020/QH14.
Trái phiếu chuyển đổi và trái phiếu kèm chứng quyền có thể chuyển đổi trái phiếu thành cổ phiếu hoặc trao quyền mua cổ phiếu cho người sở hữu trái phiếu, từ đó, trực tiếp làm gia tăng số lượng cổ phiếu và thay đổi cơ cấu cổ đông của doanh nghiệp. Vì vậy, phương án phát hành của những loại trái phiếu này phải được Đại hội đồng cổ đông phê duyệt theo tỷ lệ biểu quyết tại Luật Doanh nghiệp số 59/2020/QH14.
- Đối với trái phiếu không chuyển đổi không kèm chứng quyền, phương án chào bán trái phiếu được cấp có thẩm quyền phê duyệt theo Điều lệ của công ty. Trường hợp Điều lệ của công ty không quy định khác, Hội đồng quản trị có quyền phê duyệt phương án phát hành trái phiếu nhưng phải báo cáo Đại hội đồng cổ đông tại cuộc họp gần nhất; báo cáo phải kèm theo tài liệu và hồ sơ chào bán trái phiếu.
Trái phiếu không chuyển đổi không kèm chứng quyền chỉ phát sinh nghĩa vụ nợ của doanh nghiệp phát hành trái phiếu đối với nhà đầu tư, không làm thay đổi cơ cấu cổ đông của công ty. Do đó, việc giao thẩm quyền phê duyệt, chấp thuận phương án cho Hội đồng quản trị hoặc theo Điều lệ của công ty sẽ giúp doanh nghiệp chủ động, linh hoạt nắm bắt cơ hội huy động vốn đầu tư.
Thứ hai, đối với công ty trách nhiệm hữu hạn, thẩm quyền phê duyệt phương án phát hành trái phiếu được trao cho Hội đồng thành viên hoặc Chủ tịch công ty hoặc chủ sở hữu công ty theo Điều lệ của công ty. Điều này cho thấy, pháp luật tôn trọng quyền tự quyết của công ty trách nhiệm hữu hạn, tạo sự linh hoạt phù hợp với mô hình công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên hoặc công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên, nhờ vậy sẽ rút ngắn được thời gian huy động vốn và giảm bớt chi phí vận hành cho doanh nghiệp.
Thứ ba, bên cạnh việc tuân thủ thẩm quyền phê duyệt nội bộ của công ty cổ phần hoặc công ty trách nhiệm hữu hạn, doanh nghiệp nhà nước bắt buộc chấp hành quy định về thẩm quyền quyết định huy động vốn theo pháp luật về quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp và pháp luật doanh nghiệp. Việc pháp luật thẩm quyền phê duyệt phương án phát hành trái phiếu ra thị trường quốc tế của doanh nghiệp nhà nước chặt chẽ hơn nhằm quản lý vốn nhà nước, ngăn ngừa rủi ro nợ vượt hạn mức gây thất thoát tài sản công.
Thứ tư, đối với doanh nghiệp thuộc ngành nghề kinh doanh có điều kiện, ngoài tuân thủ thẩm quyền phê duyệt nội bộ áp dụng đối với công ty cổ phần, công ty trách nhiệm hữu hạn cũng như thẩm quyền quyết định huy động vốn theo pháp luật quản lý, đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp, pháp luật doanh nghiệp, doanh nghiệp phát hành cần phải có sự chấp thuận của cơ quan quản lý nếu pháp luật chuyên ngành có quy định.
Như vậy, thẩm quyền phê duyệt, chấp thuận phương án phát hành trái phiếu ra thị trường quốc tế góp phần thiết lập cơ chế kiểm soát phù hợp đối với từng loại hình doanh nghiệp và loại trái phiếu được phát hành. Điều này vừa đảm bảo quyền chủ động của doanh nghiệp trong hoạt động tài chính, vừa đặt ra những giới hạn cần thiết nhằm kiểm soát rủi ro từ việc huy động vốn và bảo vệ quyền, lợi ích của nhà đầu tư. Đồng thời, chủ thể có thẩm quyền phê duyệt sẽ nâng cao trách nhiệm hơn trong việc quyết định và giám sát hoạt động phát hành trái phiếu.
Trân trọng./.