Đề xuất Án lệ về trường hợp bên mua bảo hiểm không kê khai tình trạng bệnh lý khi khôi phục hợp đồng bảo hiểm nhân thọ

ĐỀ XUẤT ÁN LỆ VỀ TRƯỜNG HỢP BÊN MUA BẢO HIỂM KHÔNG KÊ KHAI TÌNH TRẠNG BỆNH LÝ KHI KHÔI PHỤC HỢP ĐỒNG BẢO HIỂM NHÂN THỌ

Tình huống pháp lý:

Doanh nghiệp bảo hiểm đã có văn bản xác nhận Hợp đồng bảo hiểm nhân thọ đã được khôi phục theo yêu cầu của bên mua bảo hiểm. Tại thời điểm khôi phục hợp đồng, bên mua bảo hiểm không kê khai về tình trạng sức khỏe. Sau đó, bên mua bảo hiểm yêu cầu giải quyết quyền lợi bảo hiểm do mắc bệnh hiểm nghèo. Doanh nghiệp bảo hiểm cho rằng hợp đồng đã chấm dứt nên không chấp nhận yêu cầu thanh toán quyền lợi bảo hiểm cho bên mua bảo hiểm, Doanh nghiệp bảo hiểm vẫn thu phí bảo hiểm từ thời điểm khôi phục hợp đồng cho đến khi bên mua bảo hiểm chết.

Nội dung đề xuất án lệ:

“Thứ hai, ngày 15/10/2018 Công ty A đã khôi phục hiệu lực hợp đồng nêu trên cho bà Nguyễn Thị Bích H kể từ ngày 15/10/2018. Nhưng đến ngày 07/12/2019, Công ty A ra thư phúc đáp từ chối giải quyết quyền lợi cho bà Hà, với lý do bên mua bảo hiểm là bà Hà kê khai thông tin không đầy đủ hoặc không chính xác, không trung thực tại tờ khai sức khỏe khi khôi phục hợp đồng, đồng thời, thông báo đến bà Hà rằng hợp đồng bảo hiểm số U906612589 chấm dứt hiệu lực kể từ ngày 15/10/2018. Theo Tóm tắt bệnh án ngày 23/01/2019, thì bà Hà có lịch sử khám và nhập viện điều trị tại Bệnh viện Ung Bướu Thành phố Hồ Chí Minh để điều trị bệnh Ung thư cổ tử cung từ ngày 29/10/2018. Bệnh sử Tóm tắt bệnh án nêu rõ: “Cách nhập viện 3 tháng, bệnh nhân xuất huyết âm đạo bất thường”. Tuy nhiên, bà Hà và gia đình chưa từng có tiền sử bệnh ung thư cổ tử cung. Đến trước thời điểm giao kết Hợp đồng, khôi phục Hợp đồng bảo hiểm nhân thọ số U906612589 thì bà Hà cũng chưa từng thực hiện việc khám phụ khoa hoặc các khám, xét nghiệm khác để có thể nhận biết các dấu hiệu bệnh lý ung thư hoặc các dấu hiệu bất thường khác liên quan đến phụ khoa. Mặt khác, trước khi giao kết, khôi phục hợp đồng bảo hiểm thì Công ty A không bắt buộc bà Hà tiến hành kiểm tra hoặc giám định y tế, để bảo đảm rằng tình trạng sức khỏe của bà Hà đủ điều kiện để giao kết hoặc khôi phục hợp đồng, điều đó chứng tỏ Công ty A không có quy định về điều kiện buộc người mua bảo hiểm phải kiểm tra y tế trước khi giao kết hoặc khôi phục hợp đồng, đồng nghĩa với việc Công ty A chấp nhận rủi ro khi đồng ý giao kết hợp đồng bảo hiểm với khách hàng, mà không cần phải đảm bảo điều kiện về kiểm tra y tế. Hơn nữa, đến ngày 27/02/2019 thì Công ty A đã biết bà Hà đã bị Ung thư cổ tử cung giai đoạn IIIb, nhưng Công ty A vẫn tiếp tục thu phí bảo hiểm của bà Hà (theo Phiếu thu số: 2929513 ngày 19/6/2019), điều đó khẳng định Hợp đồng bảo hiểm nhân thọ số U906612589 vẫn được tiếp tục thực hiện theo thỏa thuận. Ngoài ra, theo Án lệ số: 22/2018/AL được Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao thông qua ngày 17 tháng 10 năm 2018, thì thông tin được yêu cầu kê khai không phải là căn cứ quyết định việc các bên xác lập hợp đồng bảo hiểm nhân thọ. Do đó, cho dù thông tin bà Hà kê khai là không rõ ràng, trung thực thì việc kê khai này cũng không phải là căn cứ quyết định để chấp thuận khôi phục hiệu lực Hợp đồng cho bà Hà vào ngày 15/10/2018.”