Thông báo thay đổi thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp và thông báo thông tin để xác định chủ sở hữu hưởng lợi được thực hiện như thế nào?
Thông báo thay đổi thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp và thông báo thông tin để xác định chủ sở hữu hưởng lợi được thực hiện như thế nào?
Luật sư cho tôi hỏi: Tôi là người đại diện theo pháp luật của một công ty trách nhiệm hữu hạn. Gần đây, công ty có sự thay đổi về cơ cấu sở hữu vốn dẫn đến thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi đã đăng ký trước đây không còn phù hợp với tình hình thực tế. Tôi muốn tìm hiểu doanh nghiệp cần phải chuẩn bị những loại giấy tờ và thực hiện theo trình tự, thủ tục như thế nào để thông báo thay đổi thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp và thông báo thông tin để xác định chủ sở hữu hưởng lợi? Rất mong Luật sư tư vấn. Xin cảm ơn!
MỤC LỤC
1. Pháp luật quy định về chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp có tư cách pháp nhân như thế nào?
Trả lời:
1. Pháp luật quy định về chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp có tư cách pháp nhân như thế nào?
Nhằm minh bạch hóa thông tin sở hữu và tăng cường hiệu quả công tác quản trị, pháp luật đã bổ sung cách giải thích về chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp tại khoản 35 Điều 4 Luật Doanh nghiệp năm 2020 sửa đổi, bổ sung bởi điểm d khoản 1 Điều 1 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Doanh nghiệp năm 2025, cụ thể như sau:
Trong Luật này, các từ ngữ dưới đây được hiểu như sau:
…
35. Chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp có tư cách pháp nhân (sau đây gọi là chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp) là cá nhân có quyền sở hữu trên thực tế vốn điều lệ hoặc có quyền chi phối đối với doanh nghiệp đó, trừ trường hợp người đại diện chủ sở hữu trực tiếp tại doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ và người đại diện phần vốn nhà nước tại công ty cổ phần, công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên theo quy định của pháp luật về quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp."
Theo đó, chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp có tư cách pháp nhân là cá nhân có quyền sở hữu trên thực tế vốn điều lệ hoặc có quyền chi phối đối với doanh nghiệp đó, trừ trường hợp người đại diện chủ sở hữu trực tiếp tại doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ và người đại diện phần vốn nhà nước tại công ty cổ phần, công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên theo quy định của pháp luật về quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp. Việc bổ sung quy định giải thích về chủ sở hữu hưởng lợi tại Luật Doanh nghiệp năm 2020 có thể được xem là bước tiến cần thiết nhằm tăng cường minh bạch trong cấu trúc sở hữu doanh nghiệp, giúp khách hàng, đối tác, cơ quan quản lý nhà nước và các chủ thể liên quan nhận diện cá nhân có quyền chi phối thực chất đối với doanh nghiệp, từ đó nâng cao hiệu quả kiểm tra, giám sát đối với doanh nghiệp. Ngoài ra, việc công khai thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi thực sự của doanh nghiệp còn có thể góp phần phòng ngừa các hành vi gian lận tài chính, rửa tiền khi bối cảnh hiện nay có sự gia tăng hiện tượng sử dụng tên của cá nhân khác để che giấu dòng tiền, tài sản bất hợp pháp.
Như vậy, việc xác định và công khai thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi không chỉ góp phần làm rõ cá nhân thực sự chi phối và kiểm soát doanh nghiệp mà còn tạo cơ sở để xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, lành mạnh. Qua đó, pháp luật góp phần củng cố niềm tin của các chủ thể tham gia thị trường và nâng cao khả năng phòng ngừa, phát hiện các hành vi lợi dụng doanh nghiệp để thực hiện hoạt động bất hợp pháp.
2. Thông báo thay đổi thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp và thông báo thông tin để xác định chủ sở hữu hưởng lợi được thực hiện như thế nào?
Chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp là cá nhân có quyền sở hữu trên thực tế vốn điều lệ hoặc có quyền chi phối đối với doanh nghiệp. Do đó, khi có sự thay đổi về chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp, doanh nghiệp phải thực hiện nghĩa vụ thông báo theo Điều 52 Nghị định số 168/2025/NĐ-CP ngày 30/06/2025 của Chính phủ về đăng ký doanh nghiệp (sau đây gọi tắt là "Nghị định số 168/2025/NĐ-CP") được sửa đổi bởi khoản 9 Điều 19 Nghị định số 296/2026/NĐ-CP ngày 23/07/2026 của Chính phủ về sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 168/2025/NĐ-CP ngày 30/06/2025 của Chính phủ về đăng ký doanh nghiệp, cụ thể như sau:
1. Trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày có sự thay đổi thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp hoặc tỷ lệ sở hữu đã kê khai với Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh theo quy định tại khoản 1, khoản 2 Điều 18 Nghị định này, doanh nghiệp thông báo với cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh. Hồ sơ bao gồm các giấy tờ sau đây:
a) Thông báo thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp;
b) Danh sách chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp.
Sau khi tiếp nhận hồ sơ, Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh trao giấy tiếp nhận hồ sơ và hẹn trả kết quả, cập nhật dữ liệu vào Hệ thống thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp trong thời hạn 01 ngày làm việc kể từ ngày nhận hồ sơ hợp lệ. Trường hợp doanh nghiệp có nhu cầu, Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh cấp Giấy xác nhận về việc thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp cho doanh nghiệp.
2. (được bãi bỏ)"
Dẫn chiếu đến khoản 1 và khoản 2 Điều 18 Nghị định số 168/2025/NĐ-CP quy định như sau:
1. Người thành lập doanh nghiệp, doanh nghiệp kê khai, thông báo với Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp như sau:
a) Cá nhân là cổ đông sở hữu từ 25% tổng số cổ phần có quyền biểu quyết trở lên;
b) Cá nhân là thành viên sở hữu từ 25% vốn điều lệ trở lên của công ty hợp danh, công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên;
c) Cá nhân là chủ sở hữu công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên.
2. Người thành lập doanh nghiệp, doanh nghiệp tự xác định chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp quy định tại điểm b khoản 1 Điều 17 Nghị định này và kê khai, thông báo với Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh (nếu có)
..."
Theo đó, trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày có sự thay đổi thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp hoặc tỷ lệ sở hữu đã kê khai với Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh theo quy định về kê khai thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi và thông tin để xác định chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp tại Nghị định số 168/2025/NĐ-CP, doanh nghiệp thông báo với cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh. Thành phần hồ sơ bao gồm:
- Thông báo thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp: Đây là văn bản thể hiện việc doanh nghiệp thực hiện thủ tục thông báo với Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh về sự thay đổi thông tin liên quan đến chủ sở hữu hưởng lợi hoặc tỷ lệ sở hữu đã kê khai;
- Danh sách chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp: Tài liệu này thể hiện thông tin về các cá nhân được xác định là chủ sở hữu hưởng lợi sau khi có sự thay đổi. Việc cập nhật danh sách giúp cơ quan đăng ký kinh doanh có căn cứ ghi nhận thông tin mới, đồng thời tạo điều kiện đối chiếu với dữ liệu đã được doanh nghiệp kê khai trước đó.
Việc xác định cụ thể thành phần hồ sơ giúp doanh nghiệp nắm rõ giấy tờ cần chuẩn bị, tránh thiếu sót trong quá trình thực hiện thủ tục. Đồng thời, thông tin được kê khai và cập nhật thông qua danh sách chủ sở hữu hưởng lợi còn góp phần bảo đảm tính nhất quán, chính xác của dữ liệu về cá nhân thực tế sở hữu vốn điều lệ hoặc chi phối doanh nghiệp.
Sau khi tiếp nhận hồ sơ, Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh trao giấy tiếp nhận hồ sơ và hẹn trả kết quả, cập nhật dữ liệu vào Hệ thống thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp trong thời hạn 01 ngày làm việc kể từ ngày nhận hồ sơ hợp lệ. Trường hợp doanh nghiệp có nhu cầu, Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh cấp Giấy xác nhận về việc thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp cho doanh nghiệp. Điều này tạo điều kiện để doanh nghiệp nhanh chóng hoàn tất việc cập nhật thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi. Đồng thời, việc cập nhật dữ liệu vào Hệ thống thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp góp phần bảo đảm thông tin được ghi nhận tập trung, thống nhất và kịp thời, tạo thuận lợi cho cơ quan quản lý nhà nước cũng như các chủ thể có liên quan trong quá trình tra cứu, đối chiếu thông tin. Ngoài ra, cơ chế cấp Giấy xác nhận khi doanh nghiệp có nhu cầu còn cung cấp tài liệu chứng minh việc thay đổi thông tin đã được cơ quan đăng ký kinh doanh ghi nhận, hỗ trợ doanh nghiệp trong quá trình thực hiện các giao dịch và thủ tục có liên quan.
Như vậy, thủ tục thông báo thay đổi thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi được thiết kế theo hướng đơn giản hóa hồ sơ, xác định thời hạn thực hiện cụ thể và rút ngắn thời gian xử lý của cơ quan đăng ký kinh doanh. Cơ chế này vừa tạo điều kiện để doanh nghiệp chủ động cập nhật thông tin khi có biến động về chủ thể sở hữu vốn điều lệ hoặc nắm quyền chi phối, vừa bảo đảm dữ liệu về chủ sở hữu hưởng lợi được ghi nhận kịp thời, thống nhất trên hệ thống đăng ký doanh nghiệp. Qua đó, pháp luật góp phần nâng cao tính minh bạch trong cơ cấu sở hữu, đồng thời hỗ trợ hoạt động quản lý và tra cứu thông tin về doanh nghiệp.
Trân trọng./.