Thông báo rút kinh nghiệm số 11/TB-VC2-HC ngày 25/01/2024 của Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng về kiểm sát việc giải quyết vụ án hành chính “Khiếu kiện quyết định hành chính trong lĩnh vực quản lý đất đai”

THÔNG BÁO RÚT KINH NGHIỆM SỐ 11/TB-VC2-HC NGÀY 25/01/2024 CỦA VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI ĐÀ NẴNG VỀ KIỂM SÁT VIỆC GIẢI QUYẾT VỤ ÁN HÀNH CHÍNH “KHIẾU KIỆN QUYẾT ĐỊNH HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI”

Nội dung vấn đề cần rút kinh nghiệm:

Tòa án cấp phúc thẩm đánh giá chứng cứ không đúng, không khách quan dẫn đến việc giải quyết vụ án không đúng quy định pháp luật, ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự, cụ thể:

Nguồn gốc thửa đất tranh chấp 381m² thuộc thửa 336, tờ bản đồ số 4, thị trấn Q, huyện H, tỉnh B (nay là thửa đất số 22 diện tích 106m², thửa đất số 23 diện tích 114m² và thửa đất số 39 diện tích 204m²) là của cụ Trần Thị C (mẹ ông T, bà X, bà H). Năm 1994, cụ C chết không để lại di chúc. Ngày 08 tháng 6 năm 1998, ông T, bà X, bà H lập giấy ủy quyền với nội dung ủy quyền nhà đất do cụ C và 3 anh em gầy dựng để cho bà Nguyễn Thị Minh X, Nguyễn Thị Minh H quản lý thờ tự nhà thờ, không được chuyển nhượng, không được tặng cho. Tại hồ sơ đề nghị cấp GCNQSDĐ năm 2004 và hồ sơ đề nghị cấp đổi GCNQSDĐ năm 2013 do ông T (con bà X) kê khai nguồn gốc diện tích đất 106m² là đất thừa kế của bà X, sửdụng từ năm 1975; ông A (chồng bà H) kê khai diện tích đất 205m² là khai hoang, sử dụng từ năm 1979, là không đúng. Người bị kiện là Ủy ban nhân dân thị xã Q cũng có ý kiến xác định việc cấp các GCNQSDĐ cho hộ ông T, ông A là chưa đúng về nguồn gốc. Vì vậy, Tòa án nhân dân tỉnh Q đã xét xử sơ thẩm chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn T là có căn cứ, đúng quy định pháp luật. Tuy nhiên, Tòa án cấp phúc thẩm nhận định cho rằng việc xác định nguồn gốc đất là chưa chính xác nhưng sai sót này không làm thay đổi bản chất sự việc khi bà H là một trong những người thừa kế của cụ C, từ đó chấp nhận kháng cáo của ông A, sửa bản án sơ thẩm theo hướng không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông T, bà L là không đúng quy định pháp luật, vì di sản thừa kế của cụ C chưa chia, việc công nhận đất của bà C để lại cho ông A, ông T làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của những người được hưởng thừa kế của cụ C trong đó có ông T. Vì vậy, Quyết định giám đốc thẩm số 32/2023/GĐT-HC của Hội đồng thẩm phán Toà án nhân dân tối cao đã hủy Bản án hành chính phúc thẩm số 134/2021/HC-PT ngày 23/3/2021 của Tòa án nhân dân cấp cao tại ĐN, giữ nguyên Bản án hành chính sơ thẩm số 17/2020/HC-ST ngày 30/9/2020 của Tòa án nhân dân tỉnh Q.

Trên đây là những vi phạm của Toà án cấp phúc thẩm trong việc giải quyết vụ án hành chính nêu trên mà Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng đã kịp thời phát hiện vi phạm, thông báo đề nghị Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao xem xét kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm. Để nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác kiểm sát, Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng thông báo đến Viện kiểm sát nhân dân các tỉnh, thành phố trong khu vực cùng tham khảo và rút kinh nghiệm khi kiểm sát việc giải quyết các vụ án hành chính tương tự.