Tình trạng pháp lý của doanh nghiệp trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp bao gồm các hình thức nào?

Tình trạng pháp lý của doanh nghiệp trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp bao gồm các hình thức nào?

Luật sư cho tôi hỏi: Tôi hiện đang có nhu cầu ký kết hợp đồng cung cấp hàng hóa với một công ty trách nhiệm hữu hạn. Tuy nhiên, khi tra cứu thông tin của công ty trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp, tôi nhận thấy hệ thống có thể hiển thị nhiều tình trạng pháp lý khác nhau, chẳng hạn như đang hoạt động, tạm ngừng kinh doanh, không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký hoặc đang làm thủ tục giải thể. Tôi muốn tìm hiểu ý nghĩa của từng tình trạng và liệu những thông tin này có ảnh hưởng như thế nào đến việc xác lập, thực hiện giao dịch với doanh nghiệp. Vậy tình trạng pháp lý của doanh nghiệp trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp bao gồm những hình thức nào? Rất mong Luật sư giải đáp. Xin cảm ơn!

MỤC LỤC

1. Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp được quy định như thế nào?

2. Tình trạng pháp lý của doanh nghiệp trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp bao gồm các hình thức nào?

 

Trả lời:

1. Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp được quy định như thế nào?

Những thông tin về đăng ký doanh nghiệp hầu hết đều được Cơ quan đăng ký kinh doanh cập nhật trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp. Nội dung về Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp được ghi nhận tại khoản 6 Điều 3 Nghị định số 168/2025/NĐ-CP ngày 30/06/2025 của Chính phủ về đăng ký doanh nghiệp (sau đây gọi tắt là "Nghị định số 168/2025/NĐ-CP") được sửa đổi, bổ sung bởi Điều 10 Nghị định số 296/2026/NĐ-CP ngày 23/07/2026 của Chính phủ về sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 168/2025/NĐ-CP ngày 30/06/2025 của Chính phủ về đăng ký doanh nghiệp, cụ thể như sau:

"Điều 3. Giải thích từ ngữ

Trong Nghị định này, các từ ngữ dưới đây được hiểu như sau:

…

6. Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp là tập hợp dữ liệu về đăng ký doanh nghiệp trên phạm vi toàn quốc. Thông tin trong hồ sơ đăng ký doanh nghiệp và tình trạng pháp lý của doanh nghiệp lưu giữ tại Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp có giá trị pháp lý là thông tin gốc về đăng ký doanh nghiệp.

…"

Theo đó, Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp là tập hợp dữ liệu về đăng ký doanh nghiệp trên phạm vi toàn quốc. Việc tập trung dữ liệu tại một hệ thống thông tin thống nhất sẽ góp phần hạn chế tình trạng thông tin không đồng nhất giữa các cơ quan, địa phương, góp phần nâng cao tính minh bạch và hiệu quả quản lý nhà nước về đăng ký doanh nghiệp.

Đặc biệt, thông tin trong hồ sơ đăng ký doanh nghiệp và tình trạng pháp lý của doanh nghiệp lưu giữ tại Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp có giá trị pháp lý là thông tin gốc về đăng ký doanh nghiệp. Việc xác lập giá trị pháp lý của thông tin gốc góp phần bảo đảm tính thống nhất, chính xác và tin cậy của dữ liệu đăng ký doanh nghiệp trên phạm vi toàn quốc. Qua đó, cơ quan nhà nước có điều kiện thuận lợi để thực hiện công tác quản lý, tra cứu và giải quyết các thủ tục liên quan đến doanh nghiệp. Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng như các chủ thể có liên quan có thể sử dụng thông tin này để kiểm tra, xác minh tư cách pháp lý và các nội dung đăng ký doanh nghiệp.

Như vậy, Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp không chỉ là hệ thống lưu trữ, tập hợp dữ liệu về đăng ký doanh nghiệp trên phạm vi toàn quốc mà còn là nguồn dữ liệu chính thức có giá trị pháp lý để kiểm tra và xác minh thông tin của doanh nghiệp. Việc tập trung dữ liệu và xác lập giá trị pháp lý của thông tin gốc góp phần bảo đảm tính thống nhất, chính xác, minh bạch trong hoạt động đăng ký doanh nghiệp, tạo thuận lợi cho công tác quản lý nhà nước cũng như quá trình tra cứu, thực hiện các giao dịch và thủ tục hành chính của doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân có liên quan.

2. Tình trạng pháp lý của doanh nghiệp trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp bao gồm các hình thức nào?

Trong quá trình hoạt động, tình trạng pháp lý của doanh nghiệp có thể thay đổi tùy thuộc vào các sự kiện và thủ tục pháp lý phát sinh. Việc xác định rõ từng tình trạng giúp phản ánh chính xác trạng thái tồn tại và hoạt động của doanh nghiệp, đồng thời tạo cơ sở cho công tác quản lý và tra cứu thông tin. Pháp luật đã liệt kê các tình trạng pháp lý của doanh nghiệp tại Điều 35 Nghị định số 168/2025/NĐ-CP, cụ thể như sau:

"Điều 35. Tình trạng pháp lý của doanh nghiệp

Các tình trạng pháp lý của doanh nghiệp trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp bao gồm:

1. “Đang hoạt động” là tình trạng pháp lý của doanh nghiệp đã được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp mà không thuộc tình trạng pháp lý quy định tại các khoản 2, 3, 4, 5, 6 và 7 Điều này.

2. “Tạm ngừng kinh doanh” là tình trạng pháp lý của doanh nghiệp đang trong thời gian tạm ngừng kinh doanh theo quy định tại Nghị định này.

3. “Không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký” là tình trạng pháp lý của doanh nghiệp được Cơ quan thuế lập biên bản xác minh về việc không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký. Thông tin về doanh nghiệp không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký do Cơ quan thuế cung cấp cho Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh. Việc chuyển tình trạng pháp lý và kết thúc tình trạng pháp lý này do Cơ quan thuế quyết định, trừ trường hợp doanh nghiệp đang thuộc tình trạng pháp lý quy định tại các khoản 2, 4, 5, 6 và 7 Điều này. Cơ quan thuế có trách nhiệm gửi thông tin về tình trạng pháp lý “Không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký” của doanh nghiệp cho Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh. Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh ghi nhận, cập nhật tình trạng pháp lý do Cơ quan thuế cung cấp vào Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp.

4. “Bị thu hồi do cưỡng chế về quản lý thuế” là tình trạng pháp lý của doanh nghiệp đã bị Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh ra quyết định thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp theo đề nghị của Cơ quan quản lý thuế về thực hiện biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế.

5. “Đang làm thủ tục giải thể, bị chia, bị hợp nhất, bị sáp nhập” là tình trạng pháp lý của doanh nghiệp đã được Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh ra thông báo đang làm thủ tục giải thể; doanh nghiệp đã bị chia, bị hợp nhất, bị sáp nhập và đang làm thủ tục quyết toán và chuyển giao nghĩa vụ thuế với Cơ quan thuế do bị chia, bị hợp nhất, bị sáp nhập.

6. “Đang làm thủ tục phá sản” là tình trạng pháp lý của doanh nghiệp đã có quyết định mở thủ tục phá sản của Tòa án theo quy định của pháp luật về phá sản.

7. “Đã giải thể, phá sản, chấm dứt tồn tại” là tình trạng pháp lý của doanh nghiệp đã được Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh ra thông báo về việc giải thể; doanh nghiệp có quyết định tuyên bố phá sản của Tòa án theo quy định của pháp luật về phá sản; doanh nghiệp chấm dứt tồn tại do bị chia, bị hợp nhất, bị sáp nhập theo quy định tại Luật Doanh nghiệp."

Theo đó, các tình trạng pháp lý của doanh nghiệp trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp bao gồm:

- “Đang hoạt động” là tình trạng pháp lý của doanh nghiệp đã được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp mà không thuộc tình trạng pháp lý “Tạm ngừng kinh doanh”, “Bị thu hồi do cưỡng chế về quản lý thuế”, “Đang làm thủ tục giải thể, bị chia, bị hợp nhất, bị sáp nhập”, “Đang làm thủ tục phá sản”, “Đã giải thể, phá sản, chấm dứt tồn tại”.

- “Tạm ngừng kinh doanh” là tình trạng pháp lý của doanh nghiệp đang trong thời gian tạm ngừng kinh doanh theo Nghị định số 168/2025/NĐ-CP.

- “Không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký” là tình trạng pháp lý của doanh nghiệp được Cơ quan thuế lập biên bản xác minh về việc không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký. Thông tin về doanh nghiệp không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký do Cơ quan thuế cung cấp cho Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh. Việc chuyển tình trạng pháp lý và kết thúc tình trạng pháp lý này do Cơ quan thuế quyết định, trừ trường hợp doanh nghiệp đang thuộc tình trạng pháp lý “Tạm ngừng kinh doanh”, “Bị thu hồi do cưỡng chế về quản lý thuế”, “Đang làm thủ tục giải thể, bị chia, bị hợp nhất, bị sáp nhập”, “Đang làm thủ tục phá sản”, “Đã giải thể, phá sản, chấm dứt tồn tại”. Cơ quan thuế có trách nhiệm gửi thông tin về tình trạng pháp lý “Không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký” của doanh nghiệp cho Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh. Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh ghi nhận, cập nhật tình trạng pháp lý do Cơ quan thuế cung cấp vào Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp.

- “Bị thu hồi do cưỡng chế về quản lý thuế” là tình trạng pháp lý của doanh nghiệp đã bị Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh ra quyết định thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp theo đề nghị của Cơ quan quản lý thuế về thực hiện biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế.

- “Đang làm thủ tục giải thể, bị chia, bị hợp nhất, bị sáp nhập” là tình trạng pháp lý của doanh nghiệp đã được Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh ra thông báo đang làm thủ tục giải thể; Doanh nghiệp đã bị chia, bị hợp nhất, bị sáp nhập và đang làm thủ tục quyết toán và chuyển giao nghĩa vụ thuế với Cơ quan thuế do bị chia, bị hợp nhất, bị sáp nhập.

- “Đang làm thủ tục phá sản” là tình trạng pháp lý của doanh nghiệp đã có quyết định mở thủ tục phá sản của Tòa án theo quy định của pháp luật về phá sản.

- “Đã giải thể, phá sản, chấm dứt tồn tại” là tình trạng pháp lý của doanh nghiệp đã được Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh ra thông báo về việc giải thể; Doanh nghiệp có quyết định tuyên bố phá sản của Tòa án theo quy định của pháp luật về phá sản; Doanh nghiệp chấm dứt tồn tại do bị chia, bị hợp nhất, bị sáp nhập theo Luật Doanh nghiệp năm 2020.

Việc xác định và phân loại cụ thể các tình trạng pháp lý của doanh nghiệp giúp phản ánh toàn diện quá trình tồn tại, hoạt động và chấm dứt hoạt động của doanh nghiệp trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp. Mỗi tình trạng pháp lý tương ứng với một giai đoạn hoặc sự kiện pháp lý nhất định, qua đó làm rõ doanh nghiệp đang hoạt động bình thường, tạm ngừng kinh doanh, không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký, đang thực hiện thủ tục giải thể, phá sản hay đã chấm dứt tồn tại,... Việc ghi nhận rõ ràng các trạng thái này giúp hạn chế tình trạng nhầm lẫn về tình trạng pháp lý của doanh nghiệp, đồng thời tạo cơ sở để cơ quan đăng ký kinh doanh phối hợp với các cơ quan nhà nước có liên quan trong việc cập nhật và quản lý thông tin.

Mặt khác, việc công khai tình trạng pháp lý còn giúp khách hàng, đối tác, chủ nợ và các tổ chức, cá nhân khác có thể chủ động tra cứu, đánh giá tình trạng hoạt động của doanh nghiệp trước khi xác lập hoặc tiếp tục các quan hệ giao dịch. Đặc biệt, thông tin về doanh nghiệp đang bị thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, đang làm thủ tục phá sản hoặc đã chấm dứt tồn tại giúp khách hàng, đối tác và các chủ thể có liên quan nhận diện những rủi ro pháp lý có thể phát sinh, từ đó có biện pháp bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình. Từ đó, việc phân loại và công khai các tình trạng pháp lý không chỉ phục vụ công tác quản lý nhà nước mà còn góp phần nâng cao tính minh bạch của môi trường kinh doanh, củng cố độ tin cậy của thông tin doanh nghiệp và bảo đảm an toàn cho các quan hệ giao dịch.

Như vậy, việc xác định và công khai các tình trạng pháp lý của doanh nghiệp góp phần bảo đảm thông tin đăng ký phản ánh chính xác quá trình tồn tại và hoạt động của doanh nghiệp, đồng thời tạo cơ sở để cơ quan nhà nước thực hiện công tác quản lý một cách thống nhất, hiệu quả. Qua đó, các tổ chức, cá nhân có thể chủ động tra cứu, đánh giá tình trạng pháp lý của doanh nghiệp trước khi xác lập giao dịch, góp phần hạn chế rủi ro và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của các chủ thể có liên quan.

Trân trọng./.