Nguồn án lệ về việc tranh chấp hợp đồng mua bán hàng hóa (Quyết định giám đốc thẩm số 11/2023/KDTM-GĐT)
NGUỒN ÁN LỆ VỀ VIỆC TRANH CHẤP HỢP ĐỒNG MUA BÁN HÀNG HÓA (QUYẾT ĐỊNH GIÁM ĐỐC THẨM SỐ 11/2023/KDTM-GĐT)
Quyết định giám đốc thẩm số 11/2023/KDTM-GĐT ngày 23/5/2023 của Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh hủy toàn bộ Bản án phúc thẩm của Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh về việc tranh chấp hợp đồng mua bán hàng hóa.
Nội dung hủy án:
“[2] Quá trình giải quyết lại vụ án, Tòa án cấp phúc thẩm xác định Hợp đồng 038, Hợp đồng 03 và Phụ lục hợp đồng 03 đều vô hiệu do lừa dối, là đúng với Quyết định Giám đốc thẩm nêu trên. Tuy nhiên, Tòa án cấp phúc thẩm không tuyên bố các hợp đồng này vô hiệu mà lại hủy toàn bộ bản án sơ thẩm, giao hồ sơ vụ án cho Tòa án cấp sơ thẩm để giải quyết lại theo thủ tục sơ thẩm là không đúng, cụ thể:
- Việc Tòa án cấp phúc thẩm nhận định tại phiên tòa phúc thẩm phát sinh tình tiết mới là hiện nay máy in C1100 đã bị hư hỏng, không còn như hiện trạng ban đầu, đồng thời Tòa án cấp sơ thẩm cũng chưa thực hiện việc xem xét, thẩm định tại chỗ đối với máy in C1100 và bộ lưu trữ điện UPS nên cần phải hủy bản án sơ thẩm để Tòa án cấp sơ thẩm tiến hành trưng cầu giám định, định giá tài sản để giải quyết hậu quả pháp lý của hợp đồng vô hiệu cho chính xác và tiến hành xem xét, thẩm định tại chỗ đối với máy in C1100 và bộ lưu trữ điện UPS là không cần thiết, bởi lẽ trường hợp Tòa án cấp phúc thẩm xét thấy cần tiến hành trưng cầu giám định, định giá tài sản hoặc xem xét, thẩm định tại chỗ thì vẫn tiến hành được theo thẩm quyền.
- Việc Tòa án cấp phúc thẩm nhận định Tòa án cấp sơ thẩm chưa thu thập, làm rõ đối với yêu cầu của nguyên đơn về bồi thường thiệt hại số tiền 354.502.178 đồng để xác định thiệt hại thực tế do lỗi các bên gây ra; xét thấy vấn đề này, Tòa án cấp sơ thẩm đã thu thập tài liệu, chứng cứ như: Hóa đơn giá trị gia tăng (bút lục 49), Hợp đồng cho thuê tài chính (bút lục 56 – 61), Khế ước nhận nợ (bút lục 117 – 119), … và đã xem xét, giải quyết không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn đối với số tiền này, trường hợp Tòa án cấp phúc thẩm xét thấy cần thiết xác minh, thu thập thêm tài liệu, chứng cứ để giải quyết thì vẫn tiến hành được theo thẩm quyền.
[3] Mặt khác, Tòa án cấp sơ thẩm xét xử không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc tuyên bố Hợp đồng 038 vô hiệu, nhưng về hậu quả pháp lý của Hợp đồng 038 vô hiệu đã được Tòa án cấp sơ thẩm giải quyết chung trong hậu quả pháp lý của Hợp đồng 03 vô hiệu; do đó, trong trường hợp này, Tòa án cấp phúc thẩm chỉ cần sửa bản án sơ thẩm, tuyên bố Hợp đồng 038, Hợp đồng 03 và Phụ lục hợp đồng 03 vô hiệu và giải quyết hậu quả pháp lý của hai hợp đồng vô hiệu trên, mà không cần thiết phải hủy bản án sơ thẩm và chuyển hồ sơ vụ án cho Tòa án cấp sơ thẩm giải quyết lại vụ án theo thủ tục sơ thẩm.
Từ những phân tích trên, Hội đồng xét xử Giám đốc thẩm chấp nhận Quyết định kháng nghị số 01/2023/KN-KDTM ngày 24/3/2023 của Chánh án Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh, hủy toàn bộ bản án phúc thẩm (lần 2) để xét xử lại theo thủ tục phúc thẩm.”