Luật Nghinh Phong 0

THÔNG BÁO RÚT KINH NGHIỆM SỐ 309/TB-VKSTC NGÀY 19/11/2025 CỦA VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN TỐI CAO VỀ CÔNG TÁC QUẢN LÝ, KIỂM TRA VÀ BÁO CÁO ĐÁNH GIÁ VIỆC ĐÌNH CHỈ VỤ ÁN, BỊ CAN DO KHÔNG PHẠM TỘI VÀ ĐÌNH CHỈ MIỄN TRÁCH NHIỆM HÌNH SỰ THEO ĐIỀU 29 BỘ LUẬT HÌNH SỰ

Nội dung vấn đề cần rút kinh nghiệm:

1. Việc chấp hành chế độ báo cáo, thực hiện trách nhiệm quản lý, kiểm tra, đánh giá án đình chỉ

- Báo cáo không đúng thời hạn quy định dẫn đến việc tổng hợp số liệu, xây dụng báo cáo chuyên đề của toàn ngành gặp khó khăn, không đầy đủ, chính xác: VKSND Đồng Nai'; Quảng Trị; Thành phố Hồ Chí Minh; Cần Thơ.

- Báo cáo công tác quản lý, kiểm tra án đình chỉ theo Hướng dẫn số 19 là một trong các Báo cáo chuyên đề trọng tâm của toàn ngành đã được triển khai thực hiện nhiều năm nhưng vẫn có một số đơn vị chưa nghiên cứu kỹ yêu cầu nhiệm vụ của Hướng dẫn số 19, khi xây dựng báo cáo vẫn nêu các trường hợp đình chỉ theo khoản 2 Điều 155 Bộ luật Tố tụng hình sự (bị hại có đơn rút yêu cầu khởi tố), gây khó khăn cho công tác tổng hợp.

- Tính đến ngày 30/9/2025, chưa có kết quả kiểm tra, đánh giá đình chỉ đối với 32 vụ án (07 vụ thuộc kỳ báo cáo năm 2024 và 25 vụ thuộc kỳ báo cáo năm 2025); trong đó thuộc trách nhiệm kiểm tra, đánh giá của VKSND cấp tỉnh là 13 vụ, thuộc trách nhiệm kiểm tra, đánh giá của Vụ nghiệp vụ là 19 vụ (có danh sách kèm theo)

2. Việc đánh giá nguyên nhân, kiểm điểm trách nhiệm đối với các trường hợp đình chỉ do không phạm tội

Trong quý IV năm 2025, toàn quốc có 13 vụ/02 bị can đình chỉ do không phạm tội, theo đó, chưa đáp ứng được yêu cầu của Hướng dẫn số 19: "không để xảy ra việc đình chỉ do không phạm tội". Các địa phương, gồm: Cần Thơ, Cà Mau, Vĩnh Long, An Giang...phát sinh các trường hợp đình chỉ vụ án/bị can do không phạm tội nhưng VKSND tỉnh chưa thực hiện hoặc thực hiện không đúng quy định về đánh giá nguyên nhân dẫn đến việc đình chỉ vụ án, bị can do không phạm tội và kiểm điểm trách nhiệm tập thể, cá nhân có liên quan.

Phần lớn các trường hợp đình chỉ vụ án, bị can do không phạm tội là do việc thu thập và đánh giá tài liệu chứng cử của các cơ quan tiến hành tố tụng khi quyết định khởi tố vụ án, bị can chưa đảm bảo căn cứ theo quy định của pháp luật. Do đó, Viện kiểm sát các cấp cần tăng cưởng trách nhiệm công tố và kiểm sát điều tra trong giai đoạn giải quyết nguồn tin về tội phạm; đối với các trưởng hợp định chỉ do không phạm tội cần phải nghiêm túc đánh giá nguyên nhân và kịp thời kiểm điểm trách nhiệm để có biện pháp khắc phục và rút kinh nghiệm chung.

3. Việc đình chỉ miễn trách nhiệm hình sự

Qua nghiên cứu Báo cáo của các VKSND tỉnh, thành phố về các trường hợp đình chỉ miễn TNHS về tội Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ (quy định khoản 1 Điều 260 BLHS) hoặc tội Vô ý làm chết người (quy định tại khoản 1 Điều 128 BLHS), thấy rằng: Các tỉnh tiết là căn cứ miễn TNHS đã xác định được từ khi quyết định khởi tố vụ án, bị can. Như vậy, việc khởi tố vụ án, bị can là không cần thiết và không nhân đạo, nhân văn. Do đó, trưởng hợp có đủ căn cử xác định chưa đến mức cần thiết phải truy cứu TNHS thì không quyết định khởi tố vụ án, bị can.

Để nâng cao hiệu quả công tác quản lý, kiểm tra và báo cáo đánh giá án định chỉ do không phạm tội và đình chỉ miễn trách nhiệm hình sự theo Điều 29.

Từ khoá:
Thông báo rút kinh nghiệm công tác quản lý kiểm tra đình chỉ vụ án bị can không phạm tội đình chỉ miễn trách nhiệm hình sự Điều 29 Bộ luật Hình sự