Thông báo rút kinh nghiệm số 09/TB-VC1-HC ngày 11/3/2020 của Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Hà Nội trong việc giải quyết vụ án hành chính liên quan đến khiếu kiện Quyết định giải quyết khiếu nại
THÔNG BÁO RÚT KINH NGHIỆM SỐ 09/TB-VC1-HC NGÀY 11/3/2020 CỦA VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI HÀ NỘI TRONG VIỆC GIẢI QUYẾT VỤ ÁN HÀNH CHÍNH LIÊN QUAN ĐẾN KHIẾU KIỆN QUYẾT ĐỊNH GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI
Nội dung vấn đề cần rút kinh nghiệm:
a) Về xác định nguồn gốc thửa đất không đúng
Trong hồ sơ vụ án thể hiện: Tại Báo cáo số 21/BC-UBND ngày 9/10/2015 của UBND thị trấn Phú Thái thì “Nguồn gốc lối đi được thể hiện trên bản đồ đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt ngày 20/10/1990, ở giữa khu đất đã hình thành lối đi chung của 03 hộ (phía Đông là đất hộ bà Xen và bà Thăng, phía Tây là đất hộ ông Hồi). Diện tích lối đi là 76,0m² (đoạn lối đi dài 42,0m, rộng 1,5m đến 2,0m)”.
Biên bản xác minh ngày 19/01/2018 của UBND thị trấn Phú Thái xác định: “Phần diện tích ngõ đi này đã được thể hiện trên sơ đồ địa chính từ năm 1990 cho đến nay, không nằm trong diện tích đất cấp GCNQSDĐ của các thửa đất nói trên. Thuộc loại đất chuyên dùng (đất giao thông) do UBND xã Phú Thái quản lý làm đường đi chung cho các thửa đất số 192, 54, 55, 57, 58. Qua các thời kỳ thay đổi chủ sử dụng đất cũng như quá trình biến động đến nay vẫn là lối đi chung của các thửa đất nêu trên và chủ sở hữu, sử dụng của các thửa đất này từ trước đến nay không phải thực hiện nghĩa vụ nộp thuế hay bất kỳ nghĩa vụ tài chính nào đối với cơ quan Nhà nước cho diện tích lối đi chung này”.
Như vậy, nguồn gốc ngõ đi của 3 hộ là do vợ chồng cụ Hồi, cụ Rà tự nguyện trích một phần đất của mình để làm ngõ đi chung, năm 1990 khi đề nghị tách thửa và cấp GCNQSDĐ đối với 3 thửa đất trên đã được UBND huyện KT chấp nhận và xác định có ngõ đi chung này và đã được thể hiện trên bản đồ địa chính từ năm 1990 thuộc loại đất giao thông do UBND xã Phú Thái quản lý.
b) Về diện tích đất bị khiếu kiện trong vụ án không nằm trong diện tích đất đã cấp GCNQSDĐ cho các hộ gia đình:
Sau khi tách thửa đất, ngày 14/11/1990 UBND tỉnh HD đã cấp GCNQSDĐ cho cả ba hộ cụ thể: Số A175048 cấp cho cụ Hồi quyền sử dụng 420m² đất tại thửa số 05; số A175049 cấp cho bà Xen quyền sử dụng 242m² đất tại thửa số 545; số A175047 bà Thăng quyền sử dụng 206m² đất tại thửa số 546. Phù hợp và trùng với Bản đồ địa chính lưu tại thị trấn Phú Thái: Tờ bản đồ số 8, tỷ lệ 1/1.000 do UBND huyện KM (nay là UBND huyện KT) phê duyệt ngày 20/10/1990.
Quá trình thay đổi chủ sử dụng đất cho đến nay, diện tích các thửa đất đã cấp này vẫn được giữ nguyên không có dư thừa, ngõ đi này vẫn được sử dụng. Mặt khác thửa 192 của bà Xuân, ông Ban chỉ có lối đi này là lối đi duy nhất.
Như vậy, diện tích 76m² đất sử dụng làm ngõ đi chung không nằm trong diện tích đất cấp GCNQSDĐ đã cấp cho các hộ.
Quyết định số 2931 cũng khẳng định phần đất các đương sự là ngõ đi chung nhưng lại quyết định: Công nhận diện tích 76,0m² đất được hình thành từ năm 1990 do gia đình ông Hoàng Văn Hồi đã tự nguyện để làm đường đi chung cho 3 hộ: Ông Hoàng Văn Hồi, bà Hoàng Thị Xen và bà Hoàng Thị Thăng (Ngõ chung của 3 thửa đất). Hiện trạng lối đi này hiện nay không sử dụng, chỉ là lối đi vào của riêng hộ ông Hoàng Bình Phúc hoặc nếu có sử dụng thì hiệu quả cũng không cao, nên giao phần diện tích lối đi này cho gia đình ông Hoàng Bình Phúc sử dụng.
Tại Quyết định số 2340a sửa đổi, bổ sung vẫn tiếp tục khẳng định diện tích 76,0m² là lối đi vào của riêng hộ ông Hoàng Bình Phúc hoặc nếu có sử dụng thì hiệu quả cũng không cao, từ đó giao cho gia đình ông Hoàng Bình Phúc sử dụng là trái với quy định của Luật đất đai, trái với các tài liệu thể hiện ở hồ sơ quản lý cũng nhữ GCNQSDĐ mà các đương sự được cấp từ năm 1990.
Do có những vi phạm nghiêm trọng về đánh giá chứng cứ nêu trên. Bản án hành chính phúc thẩm số 303/2019/HC-PT ngày 11/11/2019 của Tòa án nhân dân cấp cao tại Hà Nội, đã quyết định: Chấp nhận kháng cáo của bà Đỗ Thị Xuân và ông Đào Xuân Ban, sửa Bản án hành chính sơ thẩm số 09/2018/HCST ngày 07/9/2018 của Tòa án nhân dân tỉnh HD, chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Đỗ Thị Xuân: Hủy Quyết định số 2931 và Quyết định 2340a của Chủ tịch UBND huyện KT. Chủ tịch UBND huyện KT thực hiện công vụ theo đúng quy định của pháp luật.
Vậy, Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Hà Nội thông báo để các Viện kiểm sát nhân dân tỉnh, thành phố trong khu vực nghiên cứu, rút kinh nghiệm, nâng cao chất lượng kiểm sát giải quyết các vụ án hành chính./.