Tái chế chất thải là gì? Tỷ lệ tái chế, quy cách tái chế bắt buộc được quy định như thế nào?
Tái chế chất thải là gì? Tỷ lệ tái chế, quy cách tái chế bắt buộc được quy định như thế nào?
Luật sư cho tôi hỏi: Tôi là giám đốc một doanh nghiệp sản xuất bao bì nhựa, hiện nay công ty tôi phát sinh một lượng lớn chất thải nhựa trong quá trình sản xuất. Tôi muốn biết, theo quy định pháp luật thì tái chế chất thải là gì? Và tỷ lệ tái chế, quy cách tái chế bắt buộc được quy định ra sao?
MỤC LỤC
2. Tỷ lệ tái chế, quy cách tái chế bắt buộc được quy định như thế nào?
Trả lời:
1. Tái chế chất thải là gì?
Ngày 10/01/2022 Chính phủ ban hành Nghị định số 08/2022/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Bảo vệ môi trường 2020 (sau đây gọi tắt là “Nghị định số 08/2022/NĐ-CP”.) Trong đó, theo khoản 7 Điều 3 Nghị định số 08/2022/NĐ-CP nêu rõ tái chế chất thải như sau:
“Điều 3. Giải thích từ ngữ
Trong Nghị định này, các từ ngữ dưới đây được hiểu như sau:
…
7. Tái chế chất thải là quá trình sử dụng các giải pháp công nghệ, kỹ thuật để thu lại các thành phần có giá trị từ chất thải.
….”
Như vậy, tái chế chất thải được hiểu là quá trình áp dụng các giải pháp công nghệ, kỹ thuật để thu hồi những thành phần có giá trị từ chất thải, nhằm tận dụng lại nguồn tài nguyên, giảm thiểu lượng chất thải ra môi trường và góp phần bảo vệ môi trường bền vững.
2. Tỷ lệ tái chế, quy cách tái chế bắt buộc được quy định như thế nào?
Căn cứ theo Điều 78 của Nghị định số 08/2022/NĐ-CP được sửa đổi bởi khoản 34 Điều 1 Nghị định số 05/2025/NĐ-CP do Chính phủ ban hành ngày 06/01/2025 đã nêu rõ Tỷ lệ tái chế, quy cách tái chế bắt buộc như sau:
“Điều 78. Tỷ lệ tái chế, quy cách tái chế bắt buộc
1. Tỷ lệ tái chế bắt buộc là tỷ lệ khối lượng sản phẩm, bao bì tối thiểu phải được thu gom và tái chế theo quy cách tái chế bắt buộc trong năm thực hiện trách nhiệm trên tổng khối lượng sản phẩm, bao bì sản xuất, nhập khẩu được đưa ra thị trường trong năm có trách nhiệm.
Tỷ lệ tái chế bắt buộc của từng loại sản phẩm, bao bì được xác định trên cơ sở vòng đời, tỷ lệ thải bỏ, tỷ lệ thu gom của sản phẩm, bao bì; mục tiêu tái chế quốc gia, yêu cầu bảo vệ môi trường và điều kiện kinh tế - xã hội từng thời kỳ.
2. Tỷ lệ tái chế bắt buộc cho từng loại sản phẩm, bao bì trong 03 năm đầu tiên được quy định tại Cột 4 Phụ lục XXII ban hành kèm theo Nghị định này. Tỷ lệ tái chế bắt buộc được điều chỉnh 03 năm một lần tăng dần để thực hiện mục tiêu tái chế quốc gia và yêu cầu bảo vệ môi trường.
Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường điều chỉnh, ban hành tỷ lệ tái chế bắt buộc cho từng loại sản phẩm, bao bì cho các chu kỳ 03 năm tiếp theo.
3. Nhà sản xuất, nhập khẩu được tái chế các sản phẩm, bao bì do mình sản xuất, nhập khẩu hoặc tái chế sản phẩm, bao bì cùng loại quy định tại Cột 3 Phụ lục XXII ban hành kèm theo Nghị định này do nhà sản xuất, nhập khẩu khác sản xuất, nhập khẩu để đạt được tỷ lệ tái chế bắt buộc. Việc tái chế phế liệu nhập khẩu; bao bì là chất thải phát sinh từ quá trình sản xuất công nghiệp; sản phẩm lỗi bị thải loại trong quá trình sản xuất không được tính vào tỷ lệ tái chế bắt buộc của nhà sản xuất, nhập khẩu.
4. Trường hợp nhà sản xuất, nhập khẩu thực hiện tái chế sản phẩm, bao bì cao hơn tỷ lệ tái chế bắt buộc quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này thì được bảo lưu phần khối lượng chênh lệch để tính vào tỷ lệ tái chế bắt buộc của các năm tiếp theo.
5. Quy cách tái chế bắt buộc là các giải pháp tái chế được lựa chọn cho từng sản phẩm, bao bì được quy định tại Cột 5 Phụ lục XXII ban hành kèm theo Nghị định này.”
Theo đó, tỷ lệ tái chế bắt buộc là tỷ lệ tối thiểu khối lượng sản phẩm, bao bì phải được thu gom và tái chế hằng năm so với tổng khối lượng sản phẩm, bao bì mà nhà sản xuất, nhập khẩu đưa ra thị trường. Tỷ lệ này được xác định dựa trên vòng đời, tỷ lệ thải bỏ, thu gom, mục tiêu tái chế quốc gia và điều kiện kinh tế – xã hội từng thời kỳ, được quy định cụ thể tại Phụ lục XXII và sẽ được điều chỉnh theo chu kỳ 3 năm một lần. Quy cách tái chế bắt buộc là các giải pháp tái chế áp dụng cho từng loại sản phẩm, bao bì theo quy định. Nhà sản xuất, nhập khẩu có thể tái chế chính sản phẩm, bao bì do mình đưa ra hoặc cùng loại từ đơn vị khác nhưng không được tính phế liệu nhập khẩu, chất thải công nghiệp hay sản phẩm lỗi. Nếu tái chế vượt tỷ lệ bắt buộc, phần vượt có thể bảo lưu để tính cho các năm sau.
Trân trọng./.